VKSND TỈNH THÁI NGUYÊN BÁO CÁO Tổng hợp khó khăn, vướng mắc để hướng dẫn áp dụng các Điều 347, 348, 349 Bộ luật hình sự

5 Tháng Hai, 2021 Tin Hoạt Động Ngành Kiểm Sát

Thời gian qua, tình hình vi phạm, tội phạm trong lĩnh vực xuất cảnh, nhập cảnh có diễn biến hết sức phức tạp và có xu hướng gia tăng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên. Cơ quan điều tra Công an tỉnh tiếp nhận và thụ lý 03 vụ việc trong thời điểm tháng 12/2020 và tháng 01/2021.

Thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và chỉ đạo của Viện trưởng VKSND tối cao, UBND tỉnh Thái Nguyên về tăng cường các biện pháp phòng chống dịch Covid-19, VKSND tỉnh Thái Nguyên đã thực hiện đúng các yêu cầu, chỉ đạo của Ngành và địa phương; phối hợp với các cơ quan tố tụng xử lý kịp thời, nghiêm minh, đúng pháp luật, phục vụ tốt nhiệm vụ chính trị. Tuy nhiên, quá trình áp dụng pháp luật liên quan đến các hành vi xâm phạm lĩnh vực xuất cảnh, nhập cảnh còn nhiều khó khăn vướng mắc và cần kiến nghị cơ quan có thẩm quyền hướng dẫn thống nhất.

Ngày 15/01/2021, VKSND tỉnh Thái Nguyên đã có báo cáo Vụ 1 VKSND tối cao tổng hợp khó khăn, vướng mắc để hướng dẫn áp dụng các Điều 347, 348, 349 Bộ luật hình sự. Cụ thể:

*Đối với  “Tội vi phạm quy định về xuất cảnh, nhập cảnh; tội ở lại Việt Nam trái phép” – Điều 347 BLHS.

– Đối với quy định “Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm…”. Nếu các đối tượng nhập cảnh lần thứ nhất ở tỉnh, địa phương khác bị xử phạt vi phạm hành chính, lần sau lại nhập cảnh vào tỉnh khác thì khó phát hiện và khó xác định việc vi phạm trước đó trong khi việc quản lý lý lịch tư pháp của người nước ngoài có vi phạm ra sao hiện nay còn nhiều lỗ hổng chưa chặt chẽ.

Bên cạnh đó, quy định “Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm…” sẽ không đáp ứng được yêu cầu trong những thời điểm “nóng” như quản lý tình hình dịch bệnh Covid – 19 như hiện nay. Hơn nữa cần  xem đến hậu quả của việc xuất cảnh của các đối tượng như là vượt biên đê buôn lậu, buôn bán hàng cấm, mua bán trái phép chất ma túy, mua bán người… thì hành vi xuất cảnh gắn với việc phải xử lý hình sự. Trường hợp xuất cảnh trái phép chỉ nhằm mục đích đi thăm người thân, đi lao động vì kế sinh nhai thì có thể xử lý hành chính.

– Hiện nay đang có khó khăn trong việc xác định động cơ vụ lợi của các đối tượng có hành vi vi phạm pháp luật? Như thế nào là vụ lợi?

*Đối với các tội phạm quy định ở Điều 348 BLHS“Tội tổ chức, môi giới cho người khác xuất cảnh, nhập cảnh hoặc ở lại Việt Nam trái phép”và Điều 349 BLHS “Tội tổ chức, môi giới cho người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép”.

– Trong việc xác định hành vi: Đối với vụ án, bị can đã bị khởi tố về tội “Tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép” – Điều 348 BLHS. Ban đầu, Cơ quan An ninh điều tra có quan điểm khởi tố về cả hai hành vi là “Xuất cảnh và nhập cảnh”. Tuy nhiên, quan điểm của Viện kiểm sát là các tài liệu chứng cứ hiện nay chỉ đủ chứng minh hành vi“Tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép”, hành vi “Nhập cảnh” chưa đủ tài liệu, chứng cứ. Vì vậy, ban đầu Cơ quan điều tra và Viện kiểm sát thống nhất khởi tố về hành vi “Tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép”, đối với hành vi “Tổ chức cho người khác nhập cảnh trái phép” cần được tiếp tục điều tra xác minh sau, nếu đủ căn cứ sẽ khởi tố bổ sung.

– Khi xác định yếu tố “Người khác” ở các tội thuộc Điều 348, 349 BLHS có cần phải chứng minh tên, tuổi, địa chỉ cụ thể của các đối tượng xuất, nhập cảnh không hay chỉ cần số lượng người được xuất nhập cảnh. Ví dụ: Trong vụ án đối tượng khai đã từng tổ chức cho 3-4 người Trung Quốc xuất cảnh nhưng không biết tên, tuổi, địa chỉ của những người Trung Quốc đó.

Căn cứ vào những khó khăn, vướng mắc đã nêu trên đây, VKSND tỉnh Thái Nguyên đã đề xuất kiến nghị VKSND tối cao những nội dung sau: 

– Trong tình hình hiện nay dịch COVID-19 đang có diễn biến vô cùng phức tạp lại là thời điểm giáp Tết nguyên đán, tình hình tội phạm vi phạm các quy định về quản lý xuất nhập cảnh có xu hướng gia tăng. Các cơ quan tố tụng tỉnh Thái Nguyên bước đầu đã có những khó khăn nhất định trong việc giải quyết các vụ án liên quan đến Điều 347, 348, 349 BLHS. Vì vậy đề nghị Liên ngành trung ương cần có văn bản hướng dẫn cụ thể về xác định hành vi phạm tội của các Điều luật trên để công tác đấu tranh, phòng chống tội phạm đạt hiệu quả, nâng cao chất lượng giải quyết các vụ án đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ chính trị trong giai đoạn hiện nay (Như thế nào là vụ lợi? Người khác được hiểu như thế nào, có cần xác định cụ thể họ tên, tuổi, địa chỉ hay không…).

– Đề nghị VKSND tối cao tiếp tục mở các lớp bồi dưỡng, tập huấn về các tội phạm xâm phạm an ninh quốc gia, các tội phạm thuộc thẩm quyền điều tra của Cơ quan An ninh điều tra Công an cấp tỉnh./.

Nguyễn Thanh Hiếu – Phòng 1

Các Bài Viết Cùng Thể Loại